Íslandslag

5.150 kr.

Íslandslag. Íslensk-kanadískar bókmenntir frá 1874 til nútímans (381 bls.). Ljóð, smásögur og skáldsögukaflar eftir 19 höfunda, íslenska innflytjendur til Kanada og afkomendur þeirra allt frá 1870 þegar vesturferðir hófust fyrir alvöru frá Íslandi.

Ítarlegur formáli eftir Garibalda, „Íslensk-kanadískar bókmenntir í gegnum tíðina“.

Allt frá miðri átjándu öld höfðu Evrópubúar flykkst til Ameríku. Frá Norðurlöndum fóru menn að ferðast í hópum um 1830 þegar landnám í Bandaríkjunum var að komast yfir Michigan–vatn og Mississippi–ána. Með járnbrautum sem komu á svipuðum tíma urðu ferðir um álfuna mjög auðveldar.

Þegar frímerkið kom loks til sögunnar árið 1840 varð fréttaflutningur einkar auðveldur því allir gágu sent vinum og vandamönnum bréf fyrir smáaura en ekki kýrverða eða verða heillar jarðar eins og áður hafði tíðkast.

Categories: , ,

Description

Í formála að Íslandslagi ræðir ritstjóri  meðal annars um tildrög þess að nálega fimmti hluti íslensku þjóðarinnar flutti til Vesturheims og hvað þessir miklu þjóðflutningar þýddu fyrir íslenskar, jafnt sem vestur-íslenskar og um síðir íslensk-kanadískar bómenntir.

Garibaldi heldur því fram að strax við komu Íslendinga til Vesturheims hafi þeir þurft að endurskoða heimssýn sína, tungumál og menningu. Eitt af því sem breyttist er merking rósarinnar í kveðskað vestanhafs en Garibaldi segir að rósin hafi á Íslandi þýtt drunga og dauða en í Kanada líf og fegurð. Í sögu Williams D. Valgardsons um manninn af Snæfellsnesinu kemur fram að Velstur-Íslendingar, á dögum sögumanns, þ.e. nú til dags, baka enn rósettur, sem er djúpsteikt kaka í mynd rósbikars, borin fram með sultu og rjóma. Þannig birtist að mati ritstjórans ný heimssýn þeirra sem fluttu vestur um haf í kökugerðinni en í skáldskapnum er ekki síður um nýjungar að ræða.

Kristinn Stefánsson yrkir um Íslending sem er spurður hvort hann hafi komið til Kanada alla leið í járnbrautarvagni. Í nokkrum textum er spurt hvort Íslendingar séu eskimóar. Ljóðskáldið Undína ræðir umi þunglyndi. Stephan G. Stephansson um ást sína bæði til Íslands og Kanada, Jóhann Magnús Bjarnason um örlög þeirra sem minna máttu sín. Saga Íslendinga í Vesturheimi er langt því frá einsleit.

Í inngangsritgerð sinni heldur Garibaldi því fram að íslenskir innflytjendur til Kanada hafi átt erfitt uppdráttar af því að menningu þeirra á Íslandi var í mörgu ábótavant. Þeir þekktu ekkert til borgarmenningar, stærðar landsins, jarðyrkju í nýja heiminum né höfðu þeir áður kynnst frelsi í trúmálum eða stjórnmálum, svo ekki sé minnst á frelsi í fjölskyldumyndun.

Tungutak innflytjendanna tók miklum breytingum við það eitt að stíga á land í nýjum heimi og hefur oft verið fjallað um þessar breyting-ar af miklu yfirlæti hér á Íslandi, en hvað áttu menn að kalla kattfisk eða poplar eða trein þegar íslenskan átti ekki orð yfir þetta?

Reviews

There are no reviews yet.

Be the first to review “Íslandslag”

Netfang þitt verður ekki birt. Nauðsynlegir reitir eru merktir *